Naar inhoud
BetaAI Begrippen

AI-begrippen in gewone taal. Zoek een begrip, blader op letter of filter op onderwerp.

Computationele humor

Engels: Computational humor · Ook wel: computational humor, computational humour

In het kort

Computationele humor (computational humor) is een onderzoeksgebied binnen kunstmatige intelligentie en computationele taalkunde. Computers herkennen verbale grappen of maken ze zelf door teksten te analyseren op taalpatronen, zoals een woord met een dubbele betekenis, in plaats van een vaste mop uit een lijst te halen. Onderzoekers gebruiken zulke systemen bijvoorbeeld om woordspelingen en korte raadselgrappen automatisch te genereren en humor in taal te bestuderen.

Waarom is dit belangrijk?

Dankzij computationele humor kunnen computers een droge uitleg luchtiger maken, zodat lastige stof minder zwaar aanvoelt. In het onderwijs zetten onderzoekers dit in bij studieteksten, onder meer in de economie, om de lesstof toegankelijker te maken. Voor leerlingen en studenten kan zo'n tekst het leren steunen als de humor aanslaat, maar die is persoonlijk en cultureel gebonden en systemen slaan de toon vaak mis.

Zo werkt het in de praktijk

Computationele humor komt voor in creatief schrijven en amusement. Systemen passen daar tekst aan, zodat een grap bij de context blijft passen. In het Europese project HAHAcronym bouwde instituut ITC-irst een programma dat bestaande afkortingen ironisch herschrijft.

De University of Sheffield en de University of Manchester onderzoeken dit veld. De vraag is hoe een computer grappen maakt en uitlegt. Hun overzicht noemt werk buiten woordspelingen schaars, en sterke modellen halen mensen daar niet.

De incongruentietheorie koppelt humor aan een botsing met een verwachting. Onderzoekers gebruiken die theorie bij het ontwerp van systemen voor grappen. Daarna meten zij de kwaliteit met automatische scores en met oordelen van mensen.

Bron: en.wikipedia.org

Gecontroleerd op 5 november 2026