Naar inhoud
BetaAI Begrippen

AI-begrippen in gewone taal. Zoek een begrip, blader op letter of filter op onderwerp.

GPU

Engels: GPU · Ook wel: graphics processing unit, graphic processing unit, grafische processor, grafische verwerkingseenheid

In het kort

Een GPU (grafische processor) is een gespecialiseerde chip die beelden opbouwt door veel berekeningen tegelijk uit te voeren. Waar een gewone processor taken meestal na elkaar afwerkt, voert een GPU dezelfde berekening op veel gegevens tegelijk uit. Daardoor toont een computer beelden en video vloeiend op het scherm, omdat de hoofdprocessor dat grafische rekenwerk niet zelf hoeft uit te voeren.

Waarom is dit belangrijk?

Hardware zoals een GPU bepaalt het tempo van AI-ontwikkeling, doordat het trainen van grote modellen steeds meer rekenkracht vraagt. De wetenschap gebruikt een GPU om veel gegevens te verwerken, en in datacenters worden AI-modellen ermee getraind en gebruikt. Voor scholen en werkplekken hangt de snelheid van nieuwe toepassingen daarvan af, maar de energievraag groeit en ruim 80 procent van de chips komt van één leverancier.

Zo werkt het in de praktijk

Ziekenhuizen gebruiken GPU's bij de analyse van MRI-beelden van de hersenen. Bij het KNMI, Deltares en Rijkswaterstaat test het Modelleer Lab deze chips in rekenmodellen. Het lab bouwt een testomgeving voor betrouwbare modellen in weer-, klimaat- en wateronderzoek.

Onderzoekers van de University of Hradec Kralove zochten hoe een GPU een hersen-MRI sneller verwerkt. Zij vergeleken studies die een scan opdelen, een label geven en scans op elkaar leggen. Het overzicht toont kortere verwerkingstijden en noemt blijvende obstakels.

NVIDIA bracht CUDA uit, een programmeermodel waarmee ontwikkelaars rekentaken op een GPU plaatsen. DirectX en OpenGL zijn standaardinterfaces die vastleggen welke functies een GPU moet bieden. Het Modelleer Lab koppelt de chips aan vaste testwijzen en aan Anemoi, een raamwerk van het ECMWF voor weersverwachtingen.

Gecontroleerd op 23 oktober 2026