Naar inhoud
BetaAI Begrippen

AI-begrippen in gewone taal. Zoek een begrip, blader op letter of filter op onderwerp.

Rekenkracht

Engels: Compute · Ook wel: compute, computation, rekenwerk

In het kort

Compute is de hoeveelheid rekenwerk voor een taak, vaak gemeten in zwevendekommabewerkingen of FLOP. Zo'n bewerking is één rekenstap met zwevendekommagetallen, bijvoorbeeld een optelling of een vermenigvuldiging, en verschilt van de snelheid van een chip in bewerkingen per seconde. Onderzoekers tellen al die stappen bij het trainen van een AI-model op, omdat grotere modellen en meer trainingsgegevens samen meer rekenwerk vragen.

Waarom is dit belangrijk?

AI-systemen kunnen pas langdurig zoeken naar onbekende patronen in metingen, beelden en teksten als er genoeg rekenkracht beschikbaar is. In het werk bepaalt die capaciteit hoe snel grote analyses en teksttaken voor veel organisaties klaar zijn. Werknemers en studenten krijgen daardoor snellere digitale hulpmiddelen, terwijl de datacenters veel stroom en water vragen en omwonenden en nabije bedrijven dan minder overhouden.

Zo werkt het in de praktijk

SURF levert rekenkracht om AI-modellen te trainen voor de zorg, zoals medicijnontwikkeling, en voor de landbouw. Bij Eurofiber in Groningen komt een AI-supercomputer van de Nederlandse AI-fabriek voor mkb-bedrijven en overheden. Zij ontwikkelen daar eigen AI-modellen en toepassingen.

Bij SURF bepalen adviseurs welke rekendienst past bij een onderzoeksvraag. Snellius en LUMI bieden die rekenkracht. Toen Snellius te weinig bood, bouwde Dheeraj Varghese op LUMI een model dat tekst omzet in beeld.

De AI-verordening koppelt rekenkracht aan plichten voor aanbieders van modellen voor algemeen gebruik. Meer dan 10^23 zwevendekommabewerkingen bij modellen voor taal of beeld is een aanwijzing, en vanaf 10^25 bewerkingen geldt een vermoeden van systeemrisico. De aanbieder meldt het model dan bij de Europese Commissie en beoordeelt de risico's.

Gecontroleerd op 23 oktober 2026