Naar inhoud
BetaAI Begrippen

AI-begrippen in gewone taal. Zoek een begrip, blader op letter of filter op onderwerp.

Constraint programming

Engels: Constraint programming · Ook wel: CP, constraint-based programming

In het kort

Constraint programming is een manier van programmeren waarbij relaties tussen variabelen als beperkingen worden vastgelegd. Die beperkingen beschrijven de eigenschappen van een geldige oplossing, in plaats van de stappen die gewone software één voor één uitvoert. Een algemene oplosser zoekt daarna zelf waarden voor de variabelen die tegelijk aan alle beperkingen voldoen, bijvoorbeeld bij het maken van een werkrooster of lesrooster.

Waarom is dit belangrijk?

Ritten en taken kunnen zo worden ingedeeld dat tijden, plaatsen en beschikbare middelen tegelijk kloppen. In de zorg en het vervoer wordt het gebruikt bij thuiszorg, op het spoor, op luchthavens en bij werk op zee. Voor zorgmedewerkers en reizigers bepaalt zo’n plan mee hoe de dag verloopt, maar bij grote of snel veranderende situaties is een oplossing niet altijd op tijd klaar.

Zo werkt het in de praktijk

Verkopers van industriële pompen en afsluiters gebruiken constraint programming bij het samenstellen van een order. Een model kiest onderdelen die passen bij de klantwens en bij technische en zakelijke regels. Hetzelfde model helpt productontwerpers om conflicten in die regels te vinden.

Zoektechnieken maken een verzameling kandidaten kleiner. In de documentatie van Google OR-Tools staat de CP-SAT-oplosser, die constraint programming koppelt aan satisfiability. Die methode controleert of een logische formule waar kan zijn.

In operationeel onderzoek valt constraint programming samen met rekenen op een eindig aantal waarden. Constraint propagation schrapt waarden die niet meer kunnen, en backtracking keert terug als een zoekpad vastloopt. Bestaat het model alleen uit lineaire formules, dan wijst OR-Tools naar lineair programmeren.

Bron: en.wikipedia.org

Gecontroleerd op 5 november 2026