Naar inhoud
BetaAI Begrippen

AI-begrippen in gewone taal. Zoek een begrip, blader op letter of filter op onderwerp.

Declaratief programmeren

Engels: Declarative programming · Ook wel: declarative programming, declarative paradigm, declaratief paradigma

In het kort

Declaratief programmeren is een programmeerstijl waarin code het gewenste resultaat beschrijft, zonder de stappen. Bij gewone software legt een programmeur elke opdracht en de volgorde daarvan vast, terwijl het systeem bij deze stijl zelf bepaalt hoe het dat resultaat bereikt. Een zoekopdracht in de taal SQL noemt alleen welke gegevens uit een database nodig zijn, waarna de database zelf zoekt hoe zij die gegevens vindt.

Waarom is dit belangrijk?

Programma's kunnen uit vastgelegde feiten en regels zelf conclusies trekken bij vragen met veel mogelijke antwoorden. Wetenschappers in de taalkunde en de kunstmatige intelligentie gebruiken deze stijl bij taalonderzoek en bij het oplossen van lastige zoekproblemen. Studenten en programmeurs oefenen op school en op het werk het scherp formuleren van regels, maar een onvolledige beschrijving kan een fout of onverwacht antwoord geven.

Zo werkt het in de praktijk

Datalog, een declaratieve logische taal, beschrijft regels voor gegevenskoppeling, netwerken en programma-analyse. Die taal komt ook voor bij beveiliging, cloudcomputing en machinaal leren. Een parallelle engine is getest op de supercomputer Theta van het Argonne National Laboratory.

De KU Leuven onderzoekt in DeclaLearn declaratieve talen die neurale netwerken koppelen aan symbolische regels. Die talen moeten voorspellingen uitlegbaar maken en eisen voor veiligheid als beperkingen meenemen. Onderzoekers passen dit toe op broncode als er weinig gegevens zijn.

Declaratief programmeren sluit aan op logica-programmeren, waarbij een programma uit logische zinnen bestaat en de computer een antwoord afleidt. Bij constraintprogrammeren staan relaties tussen variabelen als beperkingen. Een oplosser kiest daarna waarden die aan die beperkingen voldoen.

Bron: en.wikipedia.org

Gecontroleerd op 12 november 2026