Naar inhoud
BetaAI Begrippen

AI-begrippen in gewone taal. Zoek een begrip, blader op letter of filter op onderwerp.

Semantiek

Engels: Semantics · Ook wel: semantics, formal semantics, formele semantiek, programming language semantics, semantiek van programmeertalen

In het kort

Semantiek is de wiskundige studie van de betekenis van programmeertalen in de informatica. Geldige programmacode krijgt daarin een vaste betekenis: de stappen die een computer tijdens de uitvoering volgt, of de relatie tussen een gegeven invoer en het resultaat. Samen beschrijven die regels een rekenmodel: ze tonen hoe een programma op een bepaald platform wordt uitgevoerd, terwijl ongeldige code geen berekening oplevert.

Waarom is dit belangrijk?

Onderzoekers kunnen met semantiek aantonen dat een programma aan een formele specificatie voldoet en tegenstrijdige aannames in de code afwijzen. In de wetenschap en in veiligheidskritische systemen ondersteunt dat programmaverificatie en modelcontrole van software en ook van beveiligingsprotocollen. Ontwikkelaars en studenten krijgen daardoor meer houvast over het gedrag van geschreven code, al betreft het bewijs een wiskundig model van het systeem.

Zo werkt het in de praktijk

In compilerbouw legt semantiek vast of een vertaalstap hetzelfde gedrag behoudt. Het project CompCert geeft elke taal van C tot assembleertaal zo'n semantiek. AbsInt koppelt die semantiek aan de vertaalstappen van deze compiler.

Onderzoek in het CompCert-project bouwt semantiek die software voor bewijzen kan controleren. De onderzoekers vervingen een model van alleen stoppende programma's door kleine stappen voor alle talen. Die uitvoerbare regels dienen als interpreter voor echte C-programma's.

Semantiek kent de beschrijfwijzen denotationeel, operationeel en axiomatisch. De axiomatische vorm heet Hoare-logica en werkt met formules over programma's. CompCert koppelt de operationele semantiek aan ISO C 1999 en aan Coq, een programma dat bewijzen controleert.

Bron: en.wikipedia.org

Gecontroleerd op 5 november 2026