Naar inhoud
BetaAI Begrippen

AI-begrippen in gewone taal. Zoek een begrip, blader op letter of filter op onderwerp.

SPARQL

Engels: SPARQL · Ook wel: SPARQL Protocol and RDF Query Language

In het kort

SPARQL is een zoektaal voor databases die gegevens in het RDF-formaat bewaren. De taal haalt die gegevens op en past ze aan door te zoeken naar passende patronen in een netwerk van onderwerp, eigenschap en waarde, ook over meerdere bronnen. Een programma kan daarmee bijvoorbeeld alle hoofdsteden van één werelddeel uit een databank opvragen en de uitkomst als lijst tonen.

Waarom is dit belangrijk?

Dankzij SPARQL kunnen aparte databanken met één soort vraag samen worden doorzocht. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed publiceert zo gegevens over monumenten en archeologische vondsten, zodat onderzoekers die bronnen kunnen hergebruiken. Voor studenten op school en professionals op het werk betekent dit sneller zoeken in open collecties, maar een verkeerde vraag of een ontbrekende koppeling levert een onvolledige uitkomst op.

Zo werkt het in de praktijk

Gebruikers van Wikidata stellen met SPARQL vragen aan een kennisgraaf. Een kennisgraaf is een netwerk van uitspraken, bijvoorbeeld over personen en kunst. De Wikidata Query Service voert de vraag uit en toont de uitkomst als lijst.

De werkgroep RDF en SPARQL van het World Wide Web Consortium werkt de taal bij. Het ontwerp beschrijft welke gegevens een vraag verplicht opvraagt en welke mogen ontbreken. De uitkomst kan een tabel zijn of een nieuwe verzameling gegevens.

Die taal is een webstandaard van hetzelfde consortium. Het document SPARQL Query Language legt de schrijfwijze en de betekenis van een vraag vast. Een apart deel over federatieve vragen beschrijft hoe één vraag meerdere bronnen doorzoekt.

Bron: en.wikipedia.org

Gecontroleerd op 5 november 2026